रंग माझा वेगळा
by सुरेश भट
Rapid Learn 2-Minute Revision
Perfect for last-minute revision
2-Minute Revision Video
Video coming soon
- वेगळेपण: कवीचा रंग व स्वभाव जगापेक्षा वेगळा आहे; सर्व गुंत्यात अडकूनही त्याचे मन मोकळे राहते.
- उन्हाच्या झळा: सुखाच्या अपेक्षेने आलेल्या सावल्याही कवीला 'उन्हाच्या झळा' देऊन जातात.
- दुःखाचा लळा: कवीच्या आयुष्यात दुःखाचे प्राबल्य इतके की दुःखालाच त्याचा लळा लागला आहे.
- मध्यरात्रीचा सूर्य: कवी स्वतःला 'मध्यरात्री हिंडणारा सूर्य' मानतो, जो जळत राहून इतरांचा अंधार दूर करतो.
Detailed Summary
Detailed Summary Video
Video coming soon
कलंदर वृत्ती
सुरेश भट हे मराठीचे 'गझल सम्राट'. या गझलमध्ये स्वाभिमानाचा हुंकार आहे. जगाच्या गर्दीत माझा रंग वेगळा आहे; सर्व गुंत्यात अडकूनही माझे विचार व पाय मोकळे आहेत, मी कोणत्याही बंधनाला जुमानत नाही.
समाजातील ढोंगी माणसांचे वाईट अनुभव आल्याने कवी म्हणतो, सुखाच्या ज्या सावल्यांकडून मदतीची अपेक्षा होती, त्यांनीच उन्हाच्या तीव्र झळा दिल्या.
दुःख व सामाजिक जबाबदारी
कवीच्या आयुष्यात दुःखाचीच साथ अधिक; दुःखालाच त्याचा लळा लागला आहे व अश्रू गाण्याच्या रूपाने बाहेर पडतात. जगताना लोकांनी प्रत्येक पावलावर फसवले व गळा कापण्याचा प्रयत्न केला.
'माणसांच्या मध्यरात्रीं हिंडणारा सूर्य मी: माझ्यासाठी न माझा पेटण्याचा सोहळा!', मध्यरात्र म्हणजे अन्याय-अज्ञानाचा अंधार; कवी स्वतः जळत राहून समाजातील अंधार दूर करणारा सूर्य आहे. त्याचा पेटण्याचा सोहळा मानवतेच्या कल्याणासाठी आहे.